“Cost ddynol Covid”: Ymchwiliad yn lansio wythnosau olaf gwrandawiadau cyhoeddus wrth i filoedd o storïau ddatgelu effaith barhaol y pandemig ar gymdeithas

Mae Ymchwiliad Covid-19 y DU wedi dechrau tair wythnos o wrandawiadau cyhoeddus ar gyfer ei ddegfed ymchwiliad, yr un olaf. 

Cynhelir gwrandawiadau cyhoeddus ar gyfer Modiwl 10 ‘Effaith ar Gymdeithas’ o ddydd Llun 16 Chwefror i ddydd Iau 5 Mawrth 2026, a byddant yn archwilio effaith Covid-19 ar bobl ledled y Deyrnas Unedig â ffocws penodol ar weithwyr allweddol, y rhai mwyaf agored i niwed, y rhai sydd wedi colli eu bywydau ac iechyd a llesiant meddwl. 

Bydd yr Ymchwiliad hefyd yn ceisio nodi lle mae cryfderau, cydnerthedd ac arloesedd cymdeithas wedi lleihau unrhyw effeithiau negyddol. Dros y tair wythnos nesaf, mae tua 50 o dystion i fod i roi tystiolaeth yn y ganolfan wrandawiadau ac mae'r Ymchwiliad hefyd wedi derbyn tua 60 o ddatganiadau tystion.

Mae ymchwiliad Modiwl 10 yn tynnu ar ymgysylltiad cyhoeddus helaeth yr Ymchwiliad. Mae degau o filoedd o unigolion wedi rhannu eu profiadau o'r pandemig trwy Mae Pob Stori o Bwysyr ymarfer ymgysylltu cyhoeddus mwyaf a gynhaliwyd erioed gan ymchwiliad cyhoeddus yn y DU. Bydd tri chofnod Mae Pob Stori o Bwys yn cael eu rhoi yn dystiolaeth ar ddiwrnod cyntaf gwrandawiadau cyhoeddus Modiwl 10, gan roi cipolwg digynsail ar brofiadau pobl o brofedigaeth yn ystod y pandemig, effaith y pandemig ar iechyd meddwl pobl a phrofiadau gweithwyr allweddol. 

Comisiynodd yr Ymchwiliad hefyd adolygiad trylwyr o ymchwil wyddonol i archwilio effeithiau'r pandemig ar iechyd a llesiant meddwl oedolion ledled y DU.

In addition, mYn ogystal, mae mwy na 100 o sefydliadau - sy'n cynrychioli pobl o wahanol gefndiroedd, rhanbarthau, ffydd ac amgylchiadau - i ddeall effaith y pandemig ar gymdeithas a gwahanol sectorau mor eang â phosibl. representing people from different backgrounds, regions, faiths and circumstances – to better understand the impact of the pandemic on society and different sectors as widely as possible.

Cymerodd sefydliadau ran mewn naw trafodaeth bwrdd crwn::

• Grwpiau ffydd a mannau addoli
• Undebau llafur a sefydliadau eraill sy'n cynrychioli gweithwyr allweddol 
• Diogelu a chymorth i ddioddefwyr cam-drin domestig 
• Cymorth galar 
• Carchardai, mewnfudo a lloches a'r rheini yr effeithir arnynt gan weithrediad y system gyfiawnder 
• Arweinwyr busnes o'r diwydiannau lletygarwch, manwerthu, teithio a thwristiaeth 
• Chwaraeon a hamdden ar lefel gymunedol 
• Sefydliadau diwylliannol 
• Tai a digartrefedd 

Bydd naw adroddiad bwrdd crwn yn cael eu cyflwyno fel tystiolaeth ar ddiwrnod cyntaf y gwrandawiadau cyhoeddus a byddant yn ymuno â chofnodion Mae Pob Stori o Bwys, tystiolaeth tystion a thystiolaeth arall a gyflwynwyd i'r Ymchwiliad i greu cofnod digynsail o brofiad pandemig y DU. 

Cynhelir gwrandawiadau Modiwl 10 yng nghanolfan gwrandawiadau'r Ymchwiliad yn Paddington, Llundain ac maen nhw ar agor i'r cyhoedd eu mynychu. Nhw fydd yr wythnosau olaf o wrandawiadau cyhoeddus a gynhelir gan Ymchwiliad Covid-19 y DU cyn iddo droi ei sylw at gyhoeddi ei wyth adroddiad terfynol: pump eleni, tri yn hanner cyntaf 2027.

Ar gyfer pob un o ymchwiliadau Ymchwiliad Covid-19 y DU, bydd yr Ymchwiliad yn cynhyrchu adroddiad a lunnir gan y Cadeirydd a'i gyhoeddi cyn gynted ag y byddant yn barod. Cyhoeddwyd adroddiad cyntaf yr Ymchwiliad, Modiwl 1Cydnerthedd a pharadrwydd y DU’,ym mis Gorffennaf 2024. Cyhoeddwyd ei ail adroddiad, Modiwl 2Penderfyniadau craidd a llywodraethiant gwleidyddol y DU’ar draws pedair gwlad y DU, ym mis Tachwedd 2025. 

Cyhoeddir adroddiadau ychwanegol trwy gydol gweddill 2026 ac i ddechrau 2027, gan ddechrau â Modiwl 3, Systemau Gofal Iechyd ddydd Iau 19 Mawrth 2026.